12 maart 2026

Blog Anne-Marie van Eijden (UL-Team): “Heb jij al gehoord over de nieuwe manier van opleiden van meewerkend voorlieden?”

Er wordt opvallend weinig geschreven over de nieuwe opleiding die eraan komt binnen de schoonmaakbranche: Basisopleiding leidinggevenden (meewerkend voormand/-vrouw). Terwijl het om een opleiding voor een grote groep mensen in de schoonmaakbranche gaat.

Meewerkend voormannen, en -vrouwen zijn mensen met een belangrijke rol op de werkvloer. Zij gaan op een andere manier opgeleid worden. Dat heeft impact. Als UL-Team zijn wij hierbij betrokken. Ik vind het proces naar de nieuwe opleiding toe mega interessant. Waarom is gekozen voor deze werkwijze? En wat betekent dit straks voor de meewerkend voorwerker?

Hoe het proces loopt
Het traject komt vanuit de RAS. In overleg met de sector zijn nieuwe eindtermen vastgesteld. Dat was stap 1. Daarna zijn opleiders uitgenodigd om mee te praten over de invulling van de opleiding. Zo ook ik namens UL-Team. De vraag is: hoe zorgen we dat deelnemers daadwerkelijk het niveau behalen dat is vastgesteld? Wat is nodig om die nieuwe eindtermen in de praktijk te realiseren?

Wij zitten hierover met de RAS en opleiders om tafel. We bespreken wat belangrijk is bij het ontwikkelen van de opleiding. Wat knelpunten zijn en waar verduidelijking nodig is.
Wat mij positief verraste, is de openheid. Ik ben nog niet zo heel lang bij UL-Team betrokken en maak dit overleg voor het eerst mee.

Je zou concurrentie tussen de opleiders onderling kunnen verwachten, maar samen wordt er juist kritisch én constructief meegedacht. Fijn om mee te maken. Die sfeer en samenwerking maakt het mogelijk om echt de diepte in te gaan.

Zelf denk ik vooral vanuit de voorwerker. Wat betekent dit voor hem of haar? Hoe voelt het om deze opleiding te volgen? Wat vraagt dit in combinatie met het meewerkende karakter van de functie?

Realistisch kijken naar de rol
Deze opleiding vervangt meerdere bestaande onderdelen, waaronder de basisopleiding leidinggeven niveau 1 en losse workshops zoals gespreksvaardigheden. Het wordt straks meer één samenhangend geheel.

Belangrijk uitgangspunt is dat we het realistisch houden. De voorwerker is in de basis meewerkend. Het leidinggevende deel is belangrijk, daarmee kan iemand het verschil maken op de vloer. Tegelijkertijd is het maar een deel van de werkzaamheden. Dat moet je terugzien in de opleiding. Het hoeft geen hogere wiskunde te zijn. In de overleggen werd dat ook helder benoemd: houd het praktisch en simpel.

Geen klassiek examen, wel een portfolio
De grootste verandering zit in de manier van toetsen. Het klassieke examen verdwijnt. Er komt een portfolio.

De opleiding bestaat uit zes modules. Per module worden opdrachten uitgevoerd, in totaal twaalf. Denk aan het maken van een inwerkprogramma of het opnemen van een werkinstructie. Die opdrachten worden beoordeeld en opgenomen in het portfolio.
Als alle modules zijn afgerond, volgt een eindgesprek met de RAS. Dat gesprek is de afronding van de opleiding. Daarna ontvangt de deelnemer het diploma.

Ik vind dit een positieve ontwikkeling. De druk van en stress voor één examenmoment valt weg. De deelnemer is al tijdens de opleiding bezig met toepassen in de praktijk. Er wordt nog steeds getoetst, alleen anders en gespreid.

Wat dit vraagt van opleiders
Deze werkwijze verandert ook onze rol. Naast opleiden begeleiden en beoordelen we de opdrachten. De eerste controle ligt bij ons. Hiervoor hebben we duidelijke criteria nodig: wanneer is iets voldoende? Waar moet een opdracht concreet aan voldoen?

Daar zaten in het begin ook wel de zorgen bij de opleiders. Een portfolio betekent dat je geen vast eindmoment hebt, zoals bij een klassiek examen. Daarnaast wordt subsidie pas uitgekeerd wanneer het volledige portfolio is afgerond én het eindgesprek heeft plaatsgevonden. Dat maakt het proces intensiever.
Bovendien worden sommige opdrachten op de werkvloer uitgevoerd. Wij zijn daar niet altijd bij. Dat vraagt om goede afstemming met het schoonmaakbedrijf en duidelijke afspraken vooraf.

Wij zoeken onze eigen weg hierin. Hierin trekken we fijn samen op met onze zus binnen Kaleidon, SVS. De basis is voor iedereen gelijk. De manier waarop je de opleiding vormgeeft, is aan iedere opleider zelf.

Het is zo 1 september
De nieuwe opleiding start op 1 september. Dat lijkt nog ver weg maar is het eigenlijk zo. Er moet veel gebeuren: raamwerk vaststellen, lesmateriaal ontwikkelen, trainers instrueren en de branche informeren.

Ik vind het belangrijk dat de branche weet wat er speelt. Een aantal bedrijven is betrokken. Veel anderen nog niet. Als opleiders zijn wij nu bezig met de opleiding concreet te maken

Bijdragen aan meer eigenaarschap en trots
Persoonlijk hoop ik dat deze andere manier van opleiden, met een portfolio bijdraagt aan meer eigenaarschap en trots. Dat voorwerkers zien wat ze opbouwen. En dat het stimuleert om te blijven leren. Want leren is nodig. Voor de medewerker, voor het schoonmaakbedrijf en voor de branche als geheel.

Anne-Marie van Eijden-Jansen
Ul-Team

Deel dit artikel

Ook interessant:

17 juli 2025

Monique van der Meijde-Zuure (Progenta & Shou): “Als mensen zich gezien voelen, gaan ze vanzelf floreren, en dat draagt direct bij aan resultaat”

Monique van der Meijde-Zuure is algemeen directeur van Progenta. In een technisch en overwegend mannelijk bedrijf geeft zij op eigen wijze leiding: resultaatgericht én met oog voor de mens....

05 juni 2023

Belinda Dekkers (UL-Team): “We zijn allemaal een radartje in het grotere geheel”

Jongeren zijn hard nodig voor bedrijven, maar in de praktijk blijkt het nog niet makkelijk om ze aan te trekken en te behouden. Belinda Dekkers, mededirecteur van opleidings- en...

24 februari 2022

Plezier op de werkvloer

Onlangs publiceerden we een blog van Belinda Dekkers over werkplezier. Hoe belangrijk dit is om mensen te motiveren en aan je bedrijf te binden. Maar zij stelde terecht de...

25 september 2023

Blog Belinda Dekkers (UL-Team): Duurzaam onderwijs: Het papierdilemma

In de afgelopen decennia hebben we een verschuiving gezien in onze kijk op de wereld om ons heen. Het besef van de delicate balans tussen mens, milieu en economie...

08 oktober 2019

Eric Ordelmans (Werkzaak Rivierenland): “Beroep schoonmaker is aantrekkelijker dan vaak wordt gedacht”

“Werkzaak Rivierenland ziet en gebruikt de mogelijkheden in de schoonmaak om hun speciale doelgroep weer op weg te helpen en toekomst te geven. UL-Team ondersteunt hen daarin graag met...

07 januari 2025

Hagel, sneeuw, gladheid; wat zijn de regels voor onwerkbaar weer?

Het KNMI voorspelt hagel, sneeuw en lichte vorst. Wat is er geregeld in de cao als er door dit winterweer niet buiten gewerkt kan worden? RAS deelt de regels...

16 maart 2023

“Met NESO hopen we de schoonmaakbranche iets terug te kunnen geven”

Er zijn onder meer een ziekenhuiskamer, basisschoolklas en vakantiebungalow nagebouwd. Er zijn 350 ramen die zowel met een ladder, hoogwerker als waspak kunnen worden gewassen en er is 750...

24 augustus 2023

Doe mee aan de workshop gespreksvaardigheden

Het voeren van jaargesprekken met medewerkers is enorm belangrijk. Je ontdekt wat er speelt en dus wat er goed of fout gaat. Dankzij jaargesprekken kun je vaak bijtijds bijsturen....

03 januari 2024

Op 1 januari 2024 is nieuwe loontabel schoonmaak ingegaan

De RAS brengt aan het begin van het nieuwe jaar in herinnering dat er tussentijds nieuwe afspraken zijn gemaakt over de cao-lonen. De eerste wijziging is vanaf 1 november...

04 maart 2020

70.000e basisdiploma schoonmaken voor Annabel Amers van Gom

Annabel Amers van Gom mag zich officieel de 70.000e schoonmaakmedewerker noemen die het BOS-diploma (Basisopleiding Schoonmaken) heeft behaald. Het was een feestje waard tijdens de uitreiking van de diploma’s...