10 augustus 2026

Blog Edgar van Engelen (Qualis Insight): “Is alleen het meten van schoonmaak nog van deze tijd?”

Een ruimte wordt geïnspecteerd. De vloer is schoon. Op het bureau ligt geen stof. De prullenbak is geleegd. De sanitaire ruimte voldoet aan de afgesproken norm. Goed of fout. Akkoord of afkeur. We meten in onze branche al jarenlang op deze manier. En laat ik daar duidelijk over zijn: dat heeft ons veel gebracht. Objectieve kwaliteitsmetingen hebben geholpen om schoonmaak professioneel, controleerbaar en bespreekbaar te maken. Geen discussie meer op basis van alleen een gevoel. Geen “ik vind het niet schoon”, maar een beoordeling aan de hand van heldere criteria.

Dat is winst. Maar is het nog genoeg?

Een goed eindresultaat vertelt niet het hele verhaal

Het VSR-Kwaliteitsmeetsysteem beoordeelt schoonmaakwerk volgens objectieve schoonmaaktechnische criteria. Het maakt onderscheid tussen goed en slecht schoonmaakonderhoud en biedt opdrachtgever en schoonmaakbedrijf een gemeenschappelijke taal.

Toch richt een traditionele kwaliteitsmeting zich vooral op wat na afloop zichtbaar is. Is het element schoon? Is er een fout geconstateerd? Voldoet het object aan de norm?

Maar achter dat eindresultaat zit een hele wereld.

Heeft de schoonmaakmedewerker voldoende tijd gekregen om het werk goed te doen? Is de medewerker goed geïnstrueerd? Zijn de juiste materialen en middelen beschikbaar? Wordt er veilig en ergonomisch gewerkt? Is er ruimte om afwijkingen te signaleren? En wordt de kennis van de schoonmaakprofessional eigenlijk wel benut?

Een glanzende vloer kan het resultaat zijn van goed vakmanschap. Maar ook van te hoge werkdruk of een werkwijze die lichamelijk te zwaar is. Op het moment van meten zien beide vloeren er hetzelfde uit. Voor de medewerker is het verschil enorm.

 

Van foto naar film

Een resultaatmeting is in feite een foto. Een momentopname. Waardevol, maar beperkt. Wie echte kwaliteit wil begrijpen, moet ook naar de film kijken. Naar wat er vóór, tijdens en na de uitvoering gebeurt. LOSK-QMS kiest bijvoorbeeld voor een combinatie van proces- en resultaatevaluatie. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar de waarneembare kwaliteit, maar ook naar processen rondom techniek, veiligheid, ergonomie, chemie, milieu en maatschappelijk verantwoord ondernemen.

Dat bredere perspectief helpt om problemen te voorkomen. Want als kennis ontbreekt, de planning niet realistisch is of materialen niet op orde zijn, verschijnt dat uiteindelijk ook in het resultaat.
Meten wordt dan meer dan controleren. Het wordt leren, bijsturen en verbeteren.

 

Wat ervaart de gebouwgebruiker?

Ook ontwikkelingen rond gezonde gebouwen zetten ons aan het denken. De WELL Building Standard kijkt naar de invloed van een gebouw op de gezondheid en het welzijn van de mensen die er verblijven. Niet één los onderdeel staat centraal, maar de samenhang tussen onder meer lucht, licht, geluid, comfort, beweging en mentale gezondheid.
Dat roept een logische vraag op: waarom zouden we schoonmaak dan nog uitsluitend als een zichtbaar eindresultaat beoordelen?
Schoonmaak heeft invloed op hoe mensen een gebouw ervaren. Op comfort. Op vertrouwen. Op gastvrijheid. Een gebouw kan technisch schoon zijn en toch niet schoon aanvoelen.

Beleving mag daarom de objectieve meting niet vervangen. Maar we mogen haar ook niet negeren. Het gaat over meten én luisteren. Over feiten én ervaring. Over een schoon gebouw én een prettige, gezonde omgeving.

 

Zie de schoonmaakmedewerker als informatiebron

Wie kent een gebouw vaak beter dan de schoonmaakmedewerker? Die ziet waar vervuiling ontstaat, welke ruimte anders wordt gebruikt dan gepland en waar voorzieningen niet goed functioneren. Die merkt wanneer zeepdispensers steeds leeg zijn, afvalstromen veranderen of gebruikers bepaald gedrag vertonen. Toch meten we vaak het werk van de schoonmaakmedewerker zonder de medewerker zelf iets te vragen. Daar laten we waarde liggen.

Wanneer we schoonmaakmedewerkers betrekken bij kwaliteitsgesprekken, verandert hun positie. Van uitvoerder naar vakmens. Van gecontroleerde naar gesprekspartner. Van kostenpost naar bron van informatie en toegevoegde waarde.

Dat vraagt ook iets van opdrachtgevers en schoonmaakbedrijven. Geef medewerkers opleiding, vertrouwen en voldoende tijd. En kijk bij een afkeur niet alleen naar wie de fout heeft gemaakt, maar ook naar wat in het proces de fout mogelijk heeft gemaakt.

 

Een breder kwaliteitsbeeld

Objectieve resultaatmetingen blijven noodzakelijk. We moeten weten of afspraken worden nagekomen en of het schoonmaakniveau voldoet.

Maar daarnaast kunnen we ook andere vragen stellen:

• Hoe wordt het werk uitgevoerd?
• Heeft de medewerker voldoende kennis, middelen en tijd?
• Is de werkwijze veilig, ergonomisch en duurzaam?
• Hoe beleven gebruikers de ruimte en de dienstverlening?
• Welke signalen geeft de schoonmaakmedewerker terug?
• Welke toegevoegde waarde ervaart de opdrachtgever?

Dan ontstaat een eerlijker beeld van hoe kwaliteit tot stand komt en wat zij betekent voor mens en gebouw.

 

Verder kijken

Alleen het eindresultaat meten is niet achterhaald. Het is wel onvolledig geworden. Onze branche is volwassen genoeg om de volgende stap te zetten. Een stap waarin we het resultaat blijven beoordelen, maar ook aandacht hebben voor het proces, de medewerker, de gebruiker en de opdrachtgever.

Niet om meten ingewikkelder te maken, maar om kwaliteit betekenisvoller te maken. Want echte schoonmaakkwaliteit zie je niet alleen aan een schoon oppervlak. Je merkt haar aan gezonde werkprocessen, gewaardeerde vakmensen en gebouwen waarin mensen zich prettig voelen.

Laten we dus blijven meten. Maar vooral: laten we verder kijken.

Edgar van Engelen
Qualis Insight

Lees hier meer blogs van Edgar van Engelen

Deel dit artikel

Ook interessant:

15 juni 2026

Gezien in de media: Minister-president Rob Jetten waardeert de schoonmakers

15 juni is de Dag van de Schoonmaker. Met dit jaar extra aandacht. Naast de deelnemende bedrijven besteedde ook minister-president Rob Jetten en minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,...

22 januari 2020

Blog: Married at first sight

Ik lees graag artikelen dat een schoonmaakbedrijf een aanbesteding heeft gewonnen. Met trots wordt er dan zinnen gebruikt als: “Uit de aanbesteding zijn we als beste uit de bus...

13 april 2026

Overlijden Wim Kooijman werpt schaduw over cao-onderhandeling schoonmaak: inhoud schuift naar mei

Het plotselinge overlijden van voorzitter Wim Kooijman heeft de recente cao-onderhandelingsdagen voor een nieuwe schoonmaakcao  sterk getekend. Inhoudelijk werden nog weinig stappen gezet; de gesprekken stonden vooral in het...

17 maart 2026

FMNextGen en Excentr nodigen jong professionals uit voor een #Badass beursborrel op Interclean

Tijdens Interclean Amsterdam (14–17 april 2026) organiseert jongerenplatform FMNextGen samen met Excentr een speciale #badass beursborrel voor haar leden en andere jong professionals in de schoonmaakbranche. Op woensdag 15...

11 augustus 2025

Blog Jasper Dekker (Jouw Glazenwasser): Glazenwassersoorlog? Nee, vooral samen werken en delen!

Er reed een glazenwassersbus voorbij. En zoefffff, weg was hij alweer. Dan zegt er iets in mij dat ik dat stom vind. Hallooo.. je ziet me toch? je hebt...

17 augustus 2025

Maak kennis met Shane Dingena (Balans) als nieuw lid FMNextGEN

Wie is Shane Dingena en waarom heeft hij zich aangesloten bij jongerenplatform FMNextGen? Maak kennis met Shane, wat hij doet bij in de schoonmaakbranche en vooral waarom. In voorjaar...

24 april 2023

Blog: De mens en efficiency

In nagenoeg alle arbeidsmarkten is een tekort aan arbeidskrachten, van theoretisch opgeleiden tot praktisch opgeleiden arbeidskrachten. Toch moet het werk worden gedaan en zo ook in de schoonmaak. Hoe...

17 februari 2026

Ramadan mubarak

Vanavond begint de ramadan. Een maand van bezinning, saamhorigheid en spiritualiteit. Wij wensen iedereen die deze periode viert een gezegende en mooie ramadan toe. Met schoon tapijt in diverse...

05 augustus 2025

Blog Bert van Boggelen (Code Schoonmaak): Gun ruimte voor kwaliteit -neem tijd tussen Nota van Inlichtingen en gunning

Rust is kwaliteit, haast is risico. Als voorzitter van de Code Verantwoordelijk Marktgedrag Schoonmaak zie ik dagelijks hoe de principes van samenwerking, respect en vakmanschap hun weg moeten vinden...

16 november 2026

Geen gebel meer op wisseldagen: met Leviy krijg je op vakantieparken grip op de schoonmaakplanning

De gasten zijn net vertrokken, de volgende staan om drie uur bij de receptie. Welke huisjes zijn al schoon? Waar moet de technische dienst nog langs? En welke gasten...