12 maart 2026

Blog Anne-Marie van Eijden (UL-Team): “Heb jij al gehoord over de nieuwe manier van opleiden van meewerkend voorlieden?”

Er wordt opvallend weinig geschreven over de nieuwe opleiding die eraan komt binnen de schoonmaakbranche: Basisopleiding leidinggevenden (meewerkend voormand/-vrouw). Terwijl het om een opleiding voor een grote groep mensen in de schoonmaakbranche gaat.

Meewerkend voormannen, en -vrouwen zijn mensen met een belangrijke rol op de werkvloer. Zij gaan op een andere manier opgeleid worden. Dat heeft impact. Als UL-Team zijn wij hierbij betrokken. Ik vind het proces naar de nieuwe opleiding toe mega interessant. Waarom is gekozen voor deze werkwijze? En wat betekent dit straks voor de meewerkend voorwerker?

Hoe het proces loopt
Het traject komt vanuit de RAS. In overleg met de sector zijn nieuwe eindtermen vastgesteld. Dat was stap 1. Daarna zijn opleiders uitgenodigd om mee te praten over de invulling van de opleiding. Zo ook ik namens UL-Team. De vraag is: hoe zorgen we dat deelnemers daadwerkelijk het niveau behalen dat is vastgesteld? Wat is nodig om die nieuwe eindtermen in de praktijk te realiseren?

Wij zitten hierover met de RAS en opleiders om tafel. We bespreken wat belangrijk is bij het ontwikkelen van de opleiding. Wat knelpunten zijn en waar verduidelijking nodig is.
Wat mij positief verraste, is de openheid. Ik ben nog niet zo heel lang bij UL-Team betrokken en maak dit overleg voor het eerst mee.

Je zou concurrentie tussen de opleiders onderling kunnen verwachten, maar samen wordt er juist kritisch én constructief meegedacht. Fijn om mee te maken. Die sfeer en samenwerking maakt het mogelijk om echt de diepte in te gaan.

Zelf denk ik vooral vanuit de voorwerker. Wat betekent dit voor hem of haar? Hoe voelt het om deze opleiding te volgen? Wat vraagt dit in combinatie met het meewerkende karakter van de functie?

Realistisch kijken naar de rol
Deze opleiding vervangt meerdere bestaande onderdelen, waaronder de basisopleiding leidinggeven niveau 1 en losse workshops zoals gespreksvaardigheden. Het wordt straks meer één samenhangend geheel.

Belangrijk uitgangspunt is dat we het realistisch houden. De voorwerker is in de basis meewerkend. Het leidinggevende deel is belangrijk, daarmee kan iemand het verschil maken op de vloer. Tegelijkertijd is het maar een deel van de werkzaamheden. Dat moet je terugzien in de opleiding. Het hoeft geen hogere wiskunde te zijn. In de overleggen werd dat ook helder benoemd: houd het praktisch en simpel.

Geen klassiek examen, wel een portfolio
De grootste verandering zit in de manier van toetsen. Het klassieke examen verdwijnt. Er komt een portfolio.

De opleiding bestaat uit zes modules. Per module worden opdrachten uitgevoerd, in totaal twaalf. Denk aan het maken van een inwerkprogramma of het opnemen van een werkinstructie. Die opdrachten worden beoordeeld en opgenomen in het portfolio.
Als alle modules zijn afgerond, volgt een eindgesprek met de RAS. Dat gesprek is de afronding van de opleiding. Daarna ontvangt de deelnemer het diploma.

Ik vind dit een positieve ontwikkeling. De druk van en stress voor één examenmoment valt weg. De deelnemer is al tijdens de opleiding bezig met toepassen in de praktijk. Er wordt nog steeds getoetst, alleen anders en gespreid.

Wat dit vraagt van opleiders
Deze werkwijze verandert ook onze rol. Naast opleiden begeleiden en beoordelen we de opdrachten. De eerste controle ligt bij ons. Hiervoor hebben we duidelijke criteria nodig: wanneer is iets voldoende? Waar moet een opdracht concreet aan voldoen?

Daar zaten in het begin ook wel de zorgen bij de opleiders. Een portfolio betekent dat je geen vast eindmoment hebt, zoals bij een klassiek examen. Daarnaast wordt subsidie pas uitgekeerd wanneer het volledige portfolio is afgerond én het eindgesprek heeft plaatsgevonden. Dat maakt het proces intensiever.
Bovendien worden sommige opdrachten op de werkvloer uitgevoerd. Wij zijn daar niet altijd bij. Dat vraagt om goede afstemming met het schoonmaakbedrijf en duidelijke afspraken vooraf.

Wij zoeken onze eigen weg hierin. Hierin trekken we fijn samen op met onze zus binnen Kaleidon, SVS. De basis is voor iedereen gelijk. De manier waarop je de opleiding vormgeeft, is aan iedere opleider zelf.

Het is zo 1 september
De nieuwe opleiding start op 1 september. Dat lijkt nog ver weg maar is het eigenlijk zo. Er moet veel gebeuren: raamwerk vaststellen, lesmateriaal ontwikkelen, trainers instrueren en de branche informeren.

Ik vind het belangrijk dat de branche weet wat er speelt. Een aantal bedrijven is betrokken. Veel anderen nog niet. Als opleiders zijn wij nu bezig met de opleiding concreet te maken

Bijdragen aan meer eigenaarschap en trots
Persoonlijk hoop ik dat deze andere manier van opleiden, met een portfolio bijdraagt aan meer eigenaarschap en trots. Dat voorwerkers zien wat ze opbouwen. En dat het stimuleert om te blijven leren. Want leren is nodig. Voor de medewerker, voor het schoonmaakbedrijf en voor de branche als geheel.

Anne-Marie van Eijden-Jansen
Ul-Team

Deel dit artikel

Ook interessant:

11 juli 2023

Terugblik Webinar ‘Schoon genoeg van opleiden?’

Op 6 juli organiseerden VSR en de RAS het webinar ‘Schoon genoeg van opleiden?’. Om met diverse marktpartijen van gedachten te wisselen over opleiden. Om te horen of organisaties...

20 november 2025

Blog Edgar van Engelen: “De schoonmaak heeft géén imagoprobleem, Nederland heeft een perceptieprobleem”

De Schoonmaak Vakdagen zitten er weer op. Zoals ieder jaar voelde het als een warm bad: een plek vol herkenning, vakmanschap en trots. Een evenement waar vakgenoten elkaar ontmoeten,...

17 januari 2024

Eindrapport onderzoek fysieke belasting glazenwassers beschikbaar

In opdracht van de RAS hebben vhp human performance en TNO onderzoek gedaan naar de fysieke belasting van glazenwassers bij gebruik van het telescopisch wassysteem. Het onderzoek is inmiddels...

24 december 2024

Neem jij op 2 april deel aan het FMNextGen tafeldiner met boeiende sprekers?

Ben jij tussen de 20-40 jaar? Dan ben je op woensdag 22 januari 2025 van harte welkom bij het FMNextGen tafeldiner bij UL-Team in Culemborg. Een bijzonder diner met...

03 januari 2024

Op 1 januari 2024 is nieuwe loontabel schoonmaak ingegaan

De RAS brengt aan het begin van het nieuwe jaar in herinnering dat er tussentijds nieuwe afspraken zijn gemaakt over de cao-lonen. De eerste wijziging is vanaf 1 november...

14 februari 2022

Blog: Werkplezier…. Hoe dan?

Een extreem hoog ziekteverzuim, een voortdurend tekort aan personeel en dan ook nog zorgen voor werkplezier op de werkvloer? Hoe dan? Als leidinggevende en/of HR-medewerker heb je veel ballen...

18 januari 2024

In 2024 weer live tekensessies Code Schoonmaak

In 2023 zijn er wel 127 nieuwe ondertekenaars bijgekomen voor de Code Verantwoordelijk Marktgedrag. De organisatie achter de Code dankt alle ondertekenaars hartelijk voor het ondersteunen van de Code...

18 oktober 2022

Symposium RAS: In wat voor land willen we schoonmaken?

De Stichting Ras organiseert op woensdag 16 november 2022 een symposium voor alle mensen werkzaam in en/of betrokken bij de Schoonmaak en Glazenwassersbranche. Ben jij erbij? In wat voor...

09 maart 2023

Event FMNextGen 13 april: kijkje achter de facilitaire schermen bij RAI AMSTERDAM

Op 13 april 2023 vindt er een special event van jongerenplatform FM Next Generation plaats. Deelnemers krijgen die middag een facilitair kijkje achter de schermen van schoonmaak én afvalverwerking...

08 mei 2024

VSR Voorjaarsevent (28 mei) in teken van inspireren van ‘De Mens’

Ben je ook zo benieuwd hoe anderen hun medewerkers begeleiden en hen faciliteren in hun ontwikkeling? Hoe ze in mensen investeren en opleiden? Kom dan op dinsdagmiddag 28 mei...