Interview Claudia Cornelissen-Lübke: “De investering in medewerkers moet een vast onderdeel van je bedrijfsvoering zijn”

Claudia Cornelissen – Lübke groeide als dochter van een schoonmaakondernemer op in een echt familiebedrijf en is naar eigen zeggen ‘gewoon geboren in de schoonmaak’. Inmiddels runt ze twintig jaar het adviesbureau CC Facilities en sinds negen jaar het trainingsbureau perfectPlan. Schoonmaakjournaal vroeg haar voor de serie vrouwelijk leiderschap over haar grote passie: de schoonmaak.

Eigenlijk rolde haar vader per toeval de schoonmaak in. Hij was wielrenner op topniveau en trainde hiervoor uren in de middag. Om geld te verdienen begon hij in de glasbewassing, waar hij vroeg kon beginnen, zodat hij daarna in de middag tijd had om te trainen. In 1973 startte hij zijn eigen schoonmaakbedrijf. Claudia Cornelissen wist als kind niet beter dan dat er vroeg gegeten moest worden om in de avond weer scholen en kantoren schoon te maken en dat haar moeder thuis de gordijnen waste van regionale banken en kantoren.

Ook zijzelf begon in het familiebedrijf, eerst naast school en later als eerste echte baan. “Ik heb alle facetten gezien: van werken op de vloer tot ziekteverzuim afhandelen en van het aannemen of loslaten van medewerkers tot kwartaalstukken doornemen met de accountant”, legt ze uit. “Ik voel me nog steeds als een vis in het water in de cultuur van een familiebedrijf. De korte lijnen, openheid en directheid naar elkaar toe zijn mooie eigenschappen. Je voelt je wat dat betreft vaak één met je collega’s. Je moet wel tegen die directheid kúnnen, maar anderzijds creëert deze bedrijfscultuur vaak een sterke vertrouwensband.”

Vleugels uitslaan

Ondanks dat Claudia zich sterk verbonden voelde met het familiebedrijf, wilde ze graag bij een ander in de keuken kijken. Ze maakte twee uitstapjes bij landelijke schoonmaakbedrijven om vervolgens weer terug te keren op het honk. Na een aantal jaar was het haar broer die als eerste de kans kreeg om de zaak over te nemen. “Mijn vader vond het altijd belangrijk dat vrouwen aan de top kwamen te staan en dat er balans zou zijn. Toch heeft hij ervoor gekozen om mijn broer als eerste de kans te geven het bedrijf over te nemen met als motivatie: ‘Hij is de oudste en een man’. Ik had zijn keuze te respecteren, maar heb wel gezegd dat ik niet de behoefte had om in de klassieke rolverdeling te belanden zoals bij mijn ouders het geval was. Het was geen gemakkelijke beslissing, maar ik besloot om gefaseerd het familiebedrijf te verlaten en mijn vleugels uit te slaan.”

In haar arbeidsovereenkomst stond dat ze geen schoonmaakbedrijf mocht beginnen en dus besloot ze het over een andere boeg te gooien en zich te richten op contractadvies- en bemiddeling. Twee klanten wilden met haar mee en dat was de start van CC Facilities: een facilitair adviesbureau dat onder meer ondersteuning geeft bij de inkoop van contracten, kwaliteitsaudits uitvoert en benchmarking doet. “De schoonmaak is mijn passie, ik hou erg van werken met mensen, vooruitdenken en problemen oplossen. Ik hoor bijvoorbeeld geregeld dat men kampt met een personeelstekort. Maar men gaat dan wel contracten aan van maximaal 24 uur per week omdat anders het ziekteverzuim toe neemt. Dan denk ik: Hoe kan dat dan? Want diezelfde medewerkers gaan vaak nog ergens anders aan de slag, omdat ze anders niet rondkomen. Dus aan die extra uren ligt het niet. Maar misschien ligt het wel aan ergonomie, werkdruk en gebrek aan aandacht of spelen er andere zaken die van invloed zijn. Maar zo diep wordt helaas niet altijd naar dit soort uitdagingen gekeken, in heel wat bedrijven wordt alleen aan de korte termijn gedacht.”

Investeren

Ook met haar andere bedrijf perfectPlan ziet Claudia het kortetermijndenken bij bedrijven geregeld terugkomen. “Je hebt naar mijn idee twee soorten ondernemingen: organisaties die ad hoc bezig zijn en bedrijven die een meerjarenplan hebben en denken aan duurzame inzetbaarheid.” Volgens haar zijn er RAS-vergoedingen voor heel wat opleidingen beschikbaar, maar wordt niet altijd alles honderd procent gedekt, waardoor sommige bedrijven hun hand op de knip houden. “Sommigen vinden investeren te duur. Die zien dan alleen het bedrag voor de cursus, maar niet hoe zich dat in de praktijk uitbetaald. Kijk naar een verzuimtraining. Die neemt drie dagen in beslag, maar gaat heel gedetailleerd in op de materie om verzuim tegen te gaan en die goed binnen de organisatie te organiseren. Toch zijn er bedrijven die dan zeggen: kan het niet in één dag?”

Maar informatie heeft ook tijd nodig om te beklijven en het kost bovendien tijd om afspraken goed in een organisatie te borgen. “Als je daar niet de tijd voor neemt ben je weer alleen pleisters aan het plakken in plaats van de wond te verzorgen en te helen. Ik zeg dan altijd: mensen iets leren kost geld, mensen niets leren kost kapitalen. Zeker op het gebied van verzuim, dat zijn kostbare trajecten. ”Daarnaast denkt ze dat bedrijven in tijden van personele tekorten sowieso meer moeten investeren om hun medewerkers te behouden.

Dit hoeft naar haar idee niet altijd in functie te zijn, maar kan prima om kennis of ervaring draaien. “Soms zien we mensen bij een korte training en een jaar later ineens bij een langdurige training van een ander bedrijf. Een training die dan beloofd was door de voormalige werkgever maar die nooit is doorgezet. Tja, die medewerker ben je dan dus kwijt. Deze investering moet dus een onderdeel zijn van je bedrijfsvoering waar je altijd mee bezig bent. Bedrijven die dit wel doen, hebben namelijk minder verloop en een minder groot personeelstekort.”

Aandacht

De kern van Claudia haar werkwijze als leidinggevende is aandacht. “We leven in een snelle, digitale wereld en hoewel wij bijna alles via de mail of app vastleggen, blijf ik daarnaast bellen. Even het persoonlijke contact, even horen hoe de vlag erbij hangt. Mensen zijn geregeld verbaasd als ik iets heb onthouden wat zij verteld hebben, zoals een kleinkind dat op komst is of een verjaardag. Laatst zei iemand ‘misschien moet je het wat minder doen, je krijgt het toch niet altijd terug’. Maar dat is niet de insteek, die aandacht is voor mij belangrijk en ik word er gewoon happy van.”

Ook het bewust zijn van haar voorbeeldfunctie en voorleven wat ze zegt vormt een belangrijk onderdeel van haar leiderschap. “Als je netheid belangrijk vindt en dit vanwege je werk beoordeelt, dan moet je er zelf, maar ook je auto en werkplek fris uitzien. Als ik door een winkelcentrum loop en ik zie op een mooie schone vloer een papiertje of blikje liggen, dan ruim ik het op. Mensen nemen dat namelijk over. Soms krijg je het niet met woorden voor elkaar, maar lukt het dus wel door je waarden uit te dragen.”

Toekomst

CC Facilities bestaat twintig jaar en perfectPlan alweer negen jaar. Wat zijn de ambities van Claudia? “Ik wil met perfectPlan nog meer uitbreiden in opleidingsaanbod. Ik ben bezig met een coachingsprogramma voor mensen die een (familie)bedrijf willen overnemen. Je moet namelijk heel stevig in je schoenen staan om naar die rol toe te groeien; zeker vanuit een familiebedrijf waarbij je je met van alles bezighoudt en dan ‘ineens’ de directeur-eigenaar bent.”

Volgens haar blijft namelijk niet iedereen zwemmen die op die manier in het diepe wordt gegooid, en daar zou een coach goed mee kunnen helpen. “Een coach gaat met je aan de slag en bij hem of haar kan je alles kwijt. Bijvoorbeeld wanneer je het moeilijk vindt om voor jezelf op te komen naar je familie toe. Want dat is ook heel lastig in een familiebedrijf. Maar van een coach, die neutraal is en er echt voor jou is, leer je hoe je dit soort grenzen kunt bewaken. En leer je dus hoe je als nieuwe leider kunt groeien én floreren.”