Blog Paul Harleman (Harlecom): De stille robotrevolutie pakt ook de schoonmaak

De ontwikkelingen in robotica volgen elkaar in een ongekend tempo op. Wat een tiental jaren geleden geleden nog experimenteel en voorzichtig oogde, is inmiddels uitgegroeid tot een volwassen technologie die zich razendsnel verfijnt. Kunstmatige intelligentie is daarbij de grote versneller en ook de opkomende kwantumtechnologie zal deze tak van sport doen boosten. Nieuwe technische mogelijkheden leren robots niet alleen om taken uit te voeren, maar ook om hun omgeving te interpreteren, patronen te herkennen en zich aan te passen aan veranderende omstandigheden. Dat maakt hen steeds beter inzetbaar in dynamische omgevingen en dus ook in toenemende mate voor de professionele schoonmaak.

Een van de meest in het oog springende ontwikkelingen is de opkomst van de nieuwe generatie humanoïde robots. Bedrijven als Boston Dynamics, Tesla en het Chinese Unitree laten zien dat robots niet langer stijf en hoekig bewegen, maar vloeiend en gecoördineerd. Hun bewegingen benaderen angstvallig goed het menselijke bewegingsapparaat. Ze kunnen bukken, draaien, springen, dansen, objecten oppakken en subtiel kracht doseren. In combinatie met slimme sensoren en realtime beeldherkenning ontstaat een machine die zich zelfstandig door complexe ruimtes kan bewegen. En dat opent de deur naar toepassingen die tot voor kort ondenkbaar waren.

´De samenwerking tussen mens en robot biedt nieuwe mogelijkheden om het vak aantrekkelijker te maken.´

De professionele schoonmaak is voor robotfabrikanten een aantrekkelijke markt. Wereldwijd kampt de sector met een structureel tekort aan arbeidskrachten. Het werk is fysiek belastend en wordt vaak uitgevoerd op momenten waarop anderen vrij zijn. Tegelijkertijd groeit de behoefte aan constante, aantoonbare kwaliteit. Opdrachtgevers verwachten niet alleen een schoon resultaat, maar ook transparantie, meetbaarheid en voorspelbaarheid. Daarbovenop staat de sector al jarenlang onder stevige prijsdruk. Marges zijn dun en loonkosten stijgen. In dat spanningsveld bieden robots een interessant perspectief. Bovendien biedt de samenwerking tussen mens en robot nieuwe mogelijkheden om het vak aantrekkelijker te maken. Minder zwaar fysiek werk en meer technische verantwoordelijkheid kunnen bijdragen aan een moderner imago van de sector.

`De inzet van robots zal de aard van het werk veranderen, maar niet overbodig maken.`

Ik verwacht dan ook dat het operationele werk in de toekomst door robots overgenomen wordt en het aantal schoonmaakmedewerkers op de vloer sterk zal dalen. Dat betekent overigens niet dat de mens geheel uit beeld verdwijnt. Integendeel. De inzet van robots zal de aard van het werk veranderen, maar niet overbodig maken. Er ontstaat een nieuw type schoonmaakprofessional: hoger opgeleid, technologisch vaardig en verantwoordelijk voor het aansturen en beheren van een “machine/robotpark”.

Voor schoonmaakorganisaties vraagt dit om een strategische heroriëntatie. Het inzetten van de bestaande (robot)machines alleen is niet voldoende, investeren in nieuwe kennis, verkennen van nieuwe mogelijkheden en anticiperen op een nieuwe schoonmaakwereld is minstens zo belangrijk. Wie nu begint bouwt aan een voorsprong.

De ontwikkelingen spelen zich stilletjes af in de “speeltuin” van machine fabrikanten, maar gaat gestaag door en is onomkeerbaar. Robots worden slimmer, beweeglijker en zelfstandiger. De professionele schoonmaak, gedreven door arbeidskrapte, kwaliteitsdruk en economische realiteit, vormt een logisch en veelbelovend toepassingsgebied. Wie nog steeds denkt dat robots prima vloeren kunnen schrobzuigen, maar dat mensen nodig blijven voor het reinigen van interieur en sanitair, moet hier maar eens kijken naar een recente demo video van Unitree. Ik denk dat de mond openvalt en de overtuiging dichtklapt.

Paul Harleman
Harlecom