19 oktober 2023

Zo ziet Nederland eruit als alle schoonmakers hun werk twee weken neerleggen

Op 12 oktober was de documentaire Onzichtbaar te zien op op televisie (NPO2). 21 oktober volgt om 17.00 uur een herkansing in het Eye Filmmuseum in Amsterdam voor wie de uitzending gemist heeft. Het is een documentaire van regisseur Gabrielle Provaas waarin ze helden belicht die elke dag ons land schoonhouden, maar door iedereen genegeerd worden. Ze volgt zes schoonmakers in hun dagelijks leven, van schoonmaak op scholen, in kantoren tot ziekenhuizen en straten. 

In de podcast Kunststof van NTR vertelt regisseur Gabrielle Provaas meer over haar beweegredenen en de documentaire zelf. “Wat zou er gebeuren als alle schoonmakers in Nederland twee weken hun werk neerleggen?” De eerste vraag aan de regisseur is meteen een retorische. Provaas belicht in haar nieuwe documentaire Onzichtbaar de helden die elke dag ons land schoonhouden, maar door iedereen genegeerd worden. Ze volgt zes schoonmakers en neemt je mee in hun dagelijkse leven: van scholen en kantoren, tot ziekenhuizen en straten. Schoonmakers werken overal. “Hotels zijn misschien wel de ergste plek om schoon te maken.”

Trotse schoonmakers
Gabrielle Provaas heeft een scherp oog voor sociale structuren en maatschappelijk onrecht. Wat in Onzichtbaar meteen opvalt: de bazen en controleurs zijn bijna allemaal wit, de schoonmakers zijn bijna allemaal afkomstig uit een ander land én zijn soms de Nederlandse taal niet of nauwelijks machtig. Ze moeten snel werken (héél snel!), anders zijn ze niet op tijd klaar. Terwijl de bazen vooral denken aan winstmaximalisatie, moeten zij de barricaden op. “Wij, trotse schoonmakers zullen altijd blijven vechten voor onze rechten”, zegt een van hen tijdens een FNV-manifestatie.

Oog voor anderen
“Toen we aan dit project begonnen wilde ik per se géén Ken Loach-achtige film maken. Het is geen sociaal pamflet en ik ben al helemaal niet op zoek naar medelijden. Want ik heb echt wel oog voor anderen, ook voor jongeren die Red Bull drinken en hun blikjes op straat gooien”, vertelt Provaas.

De Jeugd van Tegenwoordig
De soundtrack wordt verzorgd door niemand minder dan Bas Bron van De Jeugd van Tegenwoordig. “Schoonmaken is een dynamisch beroep, ik wilde dus ook dynamische muziek. Tijdens corona had ik toevallig de hele tijd een plaat van De Jeugd op repeat. Toen heb ik via via Bas benaderd: of hij niet iets wilde bedenken.”

“Hij zei meteen “ja” en daar was ik best verbaasd over want hij is een hele grote. Maar hij was enthousiast omdat hij zelf ooit vliegtuigen had schoongemaakt. Trouwens wel jammer: het is ons niet gelukt om op Schiphol mee te kijken naar het schoonmaakwerk.”

‘Hotels zijn het ergst’
Het vliegtuig zien we dus niet, wel brengt Onzichtbaar ons langs alle decors van het schoonmaken. Niet alleen volgen we zes schoonmakers van nabij, krijgen we een inkijkje in hun persoonlijke leven en de problemen waar ze mee zitten. We gaan ook mee de straat op, kantoren in, school, trein, ziekenhuis, sporthal, peeskamertjes, hotelkamers.
“Hotels zijn misschien wel de ergste plek om schoon te maken. Het is ongelofelijk wat een bende mensen er van maken. Je krijgt 18 minuten per kamer, en dan moet je er soms twintig of dertig achter elkaar doen. Ik zou zeggen: altijd een fooi achterlaten!” Aldus Provaas.

Onzichtbaar leger
De film begint en eindigt met het afvalverwerkingsstation, waar alle troep wordt verzameld om de verbrandingsoven in te gaan. Prachtige beelden, aanstekelijke muziek. Je zou haast vergeten dat het om ónze vieze troep gaat, opgeruimd door een onzichtbaar leger van onderbetaalde krachten. Iedere dag opnieuw.’

Wil je de film zien? Kijk deze dan terug op NPO of ga op 21 oktober om 17.00 uur naar het Eye Filmmuseum.

Deel dit artikel

Ook interessant:

26 mei 2026

Nieuwe campagne roept uitleners en inleners van personeel op zich voor te bereiden op wet Wtta

In de uitleenmarkt komen nog te vaak misstanden voor. Daarom komt er een nieuwe wet voor bedrijven die werknemers uitlenen of inlenen: de Wtta. Ook bedrijven in de schoonmaakbranche...

18 september 2019

Blog: Hoe schoonmakers patiënten helpen herstellen…

Ruim een jaar geleden was het zover. Samen met Alpheios hadden we de eerste directe ontmoeting met de schoonmakers van het St. Anna Ziekenhuis in Geldrop. Wij – Wim...

22 september 2025

Talkshow Captains of Cleaning: Kijk live mee op 16 oktober

Hoe ziet het eruit als de grootste schoonmaakbedrijven van Nederland besluiten niet langer tegenover, maar naast elkaar te staan? In de nieuwe aflevering van Captains of Cleaning op donderdag...

09 augustus 2024

#FOTOFRIDAY Schiphol bedankt schoonmakers

Royal Schiphol Group Cluster Facilities kwam langs met het hele team om de schoonmakers van Hago Airport Services te bedanken voor hun inzet. Een attentie in deze drukke vakantieperiode.

07 januari 2026

Nieuwe directeur Prins Schoonmaakdiensten: Stefan Faaij

Nieuwe directeur Prins Schoonmaakdiensten. Stefan Faaij neemt stokje over van Peter Prins.

18 maart 2026

Blankers Schoon zorgt voor schone kunstbewondering op TEFAF

TEFAF staat wereldwijd bekend als één van de meest prestigieuze kunstbeurzen. Hier is alleen het beste goed genoeg. Dat geldt voor de kunst. Maar ook voor alles eromheen. Blankers...

05 maart 2025

Hoe creëer je werkgeluk en behoud je talent?

Het behouden van getalenteerde medewerkers is in de huidige tijden van personeelskrapte essentieel. Recent onderzoek toont aan dat medewerkers vaker van werkgever wisselen dan dat ze intern doorgroeien. Deze...

13 oktober 2023

#FOTOFRIDAY: Schoonmaak Tuinkamer Priona

Schoonmaak is overal nodig. Ook in de Tuinkamer in Priona in Schuinesloot. Daarom publiceren we deze keer foto’s van medewerkers van De Schoonste – Klaas Harms aan het werk....

12 mei 2024

Bezoek jij Interclean? Vind hier praktische informatie

Bezoek jij op 14, 15, 16 of 17 mei Interclean Amsterdam? Om je te laten inspireren op het gebied van hygiene en schoonmaakcollega’s te ontmoeten? Bereid jouw bezoek voor...

27 februari 2026

Gezien in de media: Barend (24) ging na hbo-studie opritten schoonspuiten: zijn TikTok-filmpjes trekken nu miljoenen kijkers

Barend Seijkens (24) uit Helmond is met zijn schoonmaakbedrijf Bereschoon een hit op Instagram en TikTok. Met video’s waarin hij terrassen, opritten en bedrijfsterreinen grondig reinigt, trekt hij miljoenen...