19 oktober 2023

Zo ziet Nederland eruit als alle schoonmakers hun werk twee weken neerleggen

Op 12 oktober was de documentaire Onzichtbaar te zien op op televisie (NPO2). 21 oktober volgt om 17.00 uur een herkansing in het Eye Filmmuseum in Amsterdam voor wie de uitzending gemist heeft. Het is een documentaire van regisseur Gabrielle Provaas waarin ze helden belicht die elke dag ons land schoonhouden, maar door iedereen genegeerd worden. Ze volgt zes schoonmakers in hun dagelijks leven, van schoonmaak op scholen, in kantoren tot ziekenhuizen en straten. 

In de podcast Kunststof van NTR vertelt regisseur Gabrielle Provaas meer over haar beweegredenen en de documentaire zelf. “Wat zou er gebeuren als alle schoonmakers in Nederland twee weken hun werk neerleggen?” De eerste vraag aan de regisseur is meteen een retorische. Provaas belicht in haar nieuwe documentaire Onzichtbaar de helden die elke dag ons land schoonhouden, maar door iedereen genegeerd worden. Ze volgt zes schoonmakers en neemt je mee in hun dagelijkse leven: van scholen en kantoren, tot ziekenhuizen en straten. Schoonmakers werken overal. “Hotels zijn misschien wel de ergste plek om schoon te maken.”

Trotse schoonmakers
Gabrielle Provaas heeft een scherp oog voor sociale structuren en maatschappelijk onrecht. Wat in Onzichtbaar meteen opvalt: de bazen en controleurs zijn bijna allemaal wit, de schoonmakers zijn bijna allemaal afkomstig uit een ander land én zijn soms de Nederlandse taal niet of nauwelijks machtig. Ze moeten snel werken (héél snel!), anders zijn ze niet op tijd klaar. Terwijl de bazen vooral denken aan winstmaximalisatie, moeten zij de barricaden op. “Wij, trotse schoonmakers zullen altijd blijven vechten voor onze rechten”, zegt een van hen tijdens een FNV-manifestatie.

Oog voor anderen
“Toen we aan dit project begonnen wilde ik per se géén Ken Loach-achtige film maken. Het is geen sociaal pamflet en ik ben al helemaal niet op zoek naar medelijden. Want ik heb echt wel oog voor anderen, ook voor jongeren die Red Bull drinken en hun blikjes op straat gooien”, vertelt Provaas.

De Jeugd van Tegenwoordig
De soundtrack wordt verzorgd door niemand minder dan Bas Bron van De Jeugd van Tegenwoordig. “Schoonmaken is een dynamisch beroep, ik wilde dus ook dynamische muziek. Tijdens corona had ik toevallig de hele tijd een plaat van De Jeugd op repeat. Toen heb ik via via Bas benaderd: of hij niet iets wilde bedenken.”

“Hij zei meteen “ja” en daar was ik best verbaasd over want hij is een hele grote. Maar hij was enthousiast omdat hij zelf ooit vliegtuigen had schoongemaakt. Trouwens wel jammer: het is ons niet gelukt om op Schiphol mee te kijken naar het schoonmaakwerk.”

‘Hotels zijn het ergst’
Het vliegtuig zien we dus niet, wel brengt Onzichtbaar ons langs alle decors van het schoonmaken. Niet alleen volgen we zes schoonmakers van nabij, krijgen we een inkijkje in hun persoonlijke leven en de problemen waar ze mee zitten. We gaan ook mee de straat op, kantoren in, school, trein, ziekenhuis, sporthal, peeskamertjes, hotelkamers.
“Hotels zijn misschien wel de ergste plek om schoon te maken. Het is ongelofelijk wat een bende mensen er van maken. Je krijgt 18 minuten per kamer, en dan moet je er soms twintig of dertig achter elkaar doen. Ik zou zeggen: altijd een fooi achterlaten!” Aldus Provaas.

Onzichtbaar leger
De film begint en eindigt met het afvalverwerkingsstation, waar alle troep wordt verzameld om de verbrandingsoven in te gaan. Prachtige beelden, aanstekelijke muziek. Je zou haast vergeten dat het om ónze vieze troep gaat, opgeruimd door een onzichtbaar leger van onderbetaalde krachten. Iedere dag opnieuw.’

Wil je de film zien? Kijk deze dan terug op NPO of ga op 21 oktober om 17.00 uur naar het Eye Filmmuseum.

Deel dit artikel

Ook interessant:

25 november 2022

Nasima el Bachiri bij Goedemorgen Nederland

Nasima el Bachiri, onderneemster en eigenaar van B Flex Cleaning-Jobs, La Novia Boutique, Flevo Timmerfabriek en Boutique Desk, was afgelopen week in de media. Zij sprak in het programma...

21 oktober 2025

Jubilarissen in schoonmaakland (5): Linda Tomassen (Ami Facility): “We rollen gewoon door, met de juiste mensen, systemen en een flinke dosis trots”

Dit jaar vieren veel bedrijven in de schoonmaakbranche een jubileum. Met ieder een eigen verhaal. Dit keer delen we het verhaal van schoonmaakbedrijf Ami Facility uit Amersfoort, dat het...

28 augustus 2024

Siev doet oproep aan FNV en CNV: ‘trek stakingsoproep in’

FNV en CNV doen een oproep om op 9 september te gaan staken. Als branchevereniging SIEV willen wij reageren op de aangekondigde landelijke staking in de schoonmaaksector, georganiseerd door...

28 juni 2024

FOTOFRIDAY Ook schoonmaak kleurt oranje

Ook de schoonmaakbranche leeft mee met Oranje en gunt het Nederlands voetbalteam winst. Meerdere bedrijven pakken het EK aan om ludieke acties in te zetten. Als voorbeeld delen we...

05 januari 2023

𝗪𝗲𝗯𝗶𝗻𝗮𝗿 ‘𝗔𝗮𝗻 𝗱𝗲 𝘀𝗹𝗮𝗴 𝗺𝗲𝘁 𝗱𝗲 𝗻𝗶𝗲𝘂𝘄𝗲 𝗽𝗲𝗻𝘀𝗶𝗼𝗲𝗻𝘄𝗲𝘁’

Na jarenlange discussie is het zover: de Tweede Kamer heeft ingestemd met de komst van een nieuw pensioenstelsel. Dat betekent dat alle werkgevers in Nederland aan de slag moeten...

15 augustus 2024

Effectieve bestrijding van bedwantsen met stoom

We zijn met z’n allen steeds meer op reis, waardoor bedwantsen zich makkelijker kunnen verplaatsen. Hierdoor heeft Kärcher zijn stoomreinigers en stoomzuigers voor professionele gebruikers laten testen door het...

21 juni 2023

Blog: Is dat meten wel zo ‘smart’?

De afgelopen decennia heeft onze sector een flinke groei gezien van allerlei meetsystemen. In eerste instantie gericht op de technische kwaliteit van de dienstverlening, daarna op tevredenheid van de...

08 december 2025

Tork introduceert nieuwe richtlijnen voor het optimaliseren van sanitaire ruimtes voor gebruikers én bedrijfsresultaten

Tork deelt nieuwe richtlijnen die bedrijven helpen hun sanitaire ruimtes verder te optimaliseren. De verbeteringen moeten zowel de tevredenheid van gebruikers vergroten als de bedrijfsresultaten ten goede komen. Uit...

16 april 2025

Tour Facilitair 2025: fiets jij 80 km mee?

Nadat The Food Office, Vepa the furniture factory en HEYDAY Facility Management jarenlang de Tour Facilitair hebben georganiseerd, sluiten nu ook EW Facility Services en MAAS aan. “Samen zijn...

11 februari 2019

Blog: Vieze plekjes

Wat zijn de jakkie-jakkie plekken die je zoal in het dagelijkse leven tegen kunt komen? Waar loop je een verhoogd risico om ziekmakende bacteriën en virussen tegen het lijf...