19 april 2023

Ergonomisch en veilig schoonmaken. Hoe doe je dat?

Vier Europese landen zoeken gezamenlijk naar het antwoord op deze vraag. Naast Nederland, maken ook Estland, Finland en Hongarije onderdeel uit van dit project. Tijdens het project wordt gekeken naar fysieke, psychosociale en organisatorische stressfactoren om (nog beter) trainings- en begeleidingsmateriaal te maken voor de professionele schoonmaak.

Namens SVS zijn André de Reus, Lydia Huizinga en Frans Tijsse Klasen betrokken bij dit internationale onderzoek. Dit project wordt medegefinancierd door Erasmus+, dit is het EU-subsidieprogramma voor onderwijs, opleiding, jeugd en sport in Europa. De eerste resultaten zijn binnen en deze delen zij graag.

Stressfactoren
93% van de ondervraagde schoonmakers en 97% van de ondervraagde leidinggevenden vindt het werk dat zij doen betekenisvol. Alhoewel de meerderheid aangeeft blij te zijn met hun werk, ondervinden zij ook verschillende stressfactoren:
• 70% van de schoonmakers geeft aan dat hun beroep lichamelijk veel vraagt
• 7% van de schoonmakers geeft aan dat zij helemaal geen lichamelijk klachten hebben bij het werk dat zij verrichten
• 70% van de leidinggevende geeft aan dat hun beroep juist mentaal veel van ze vraagt
• De onderzoeksresultaten wijzen uit dat leidinggevenden vinden dat zij meer invloed hebben over het werk dat zij uitvoeren.

Efficiënt schoonmaken
Om voor schoonmakers betere werkcondities te creëren, is een betere samenwerking met de gebruikers van de schoon te maken ruimte nodig. 70% van de ondervraagden geeft bijvoorbeeld aan dat de hoeveelheid van objecten in een ruimte het efficiënt schoonmaken in de weg staat. Ook het soort materialen dat schoongemaakt moeten worden en de conditie hiervan dragen bij aan het wel of niet efficiënt kunnen schoonmaken. Werkgevers doen hun best om de veiligheid in de werkruimte van hun medewerkers te verbeteren, maar alleen dit is niet genoeg.

Instructies en begeleiding
Instructies en begeleiding zijn erg belangrijk. Professionele vaardigheden en training spelen een grote rol in het vermogen om de best mogelijke gereedschappen en methodes te kiezen in verschillende situaties. Een verontrustend resultaat is dat één op de vijf van de ondervraagden geen goede begeleiding of instructie heeft gehad over het gebruik van een schoonmaakgereedschap en hoe deze toegepast dient te worden op een zo meest ergonomische manier. Ook instructies en begeleiding over het veilig gebruik van schoonmaakmachines is bij meer dan de helft niet gegeven. Wanneer een nieuw gereedschap wordt geïntroduceerd, moet het gebruik hiervan eerst worden geoefend, voordat dit in de dagelijkse werkzaamheden wordt toepast. Dit om vanaf de start van het gebruik een correcte methode te gebruiken.

Werkdruk op het lichaam

Door middel van bewegingssensoren, geplaatst in een T-shirt en broek, is inzicht verkregen in de werkdruk op verschillende delen van het lichaam.
Eén van de conclusies bij dit onderzoek is dat meer druk van de armen gehaald kan worden tijdens het schoonmaken, dit door de kracht van de benen te benutten bij de bewegingen die worden gemaakt. In het rapport zijn voorbeelden, met foto’s ter verduidelijking, terug te vinden.

Beroepsziekten en -ongevallen
Uit de verzamelde resultaten blijkt dat de meest voorkomende beroepsziekten zijn: pijn in de onderrug, pols, armen en schouders. Ook verergert elk jaar de mentale spanning en stress bij schoonmakers. Gebaseerd op de beschikbare resultaten, bestaan de meeste beroepsongevallen uit: vallen, verrekkingen, snijwonden door objecten en omvallen tegen objecten.

Alle resultaten
Goed om in gedachten te houden bij het lezen van het rapport is dat er vele factoren van invloed zijn bij de keuze van een bepaalde schoonmaakmethode. Niet al deze factoren zijn onderzocht. Daarnaast verschilt de werkdruk per individu. Bij het hanteren van dezelfde methode is de één meer gevoelig voor het ontwikkelen van een spier- en/of skeletaandoening dan de ander.
In elk deelnemend land is de enquête voor dit onderzoek naar tien organisaties verzonden. Hiervan hebben totaal 267 schoonmakers en 147 leidinggevenden de enquête ingevuld. Alle resultaten tot nu toe zijn HIER terug te vinden.

Klik hier voor het volledige rapport. Link naar het rapport:

Deel dit artikel

Ook interessant:

18 juli 2025

Bertram de Langen viert 25 jaar jubileum bij Ruitenheer

Een kwart eeuw vol toewijding, vakmanschap en betrokkenheid. Dat geldt voor Bertram  de Langen. Hij viert zijn 25-jarig werkjubileum bij Ruitenheer. Van harte gefeliciteerd! De collega’s vieren het jubileum...

26 juni 2025

Jako Herrebout en Dajandra van Loo winnen Taalheldenprijs 2025

Prinses Laurentien reikte op 24  juni 2025 voor de tiende keer de Taalheldenprijs uit. Jako Herrebout kreeg de juryprijs. De jury zegt: “Hij moedigt andere mensen aan, deelt zijn...

12 december 2019

Nieuwe RAS directeur Ellen Dekkers over schoonmaak: “Mensen vormen kapitaal en kunnen echt verschil maken”

Per 1 januari 2020 wordt Ellen Dekkers tot directeur van de Raad voor Arbeidsverhoudingen Schoonmaak- en Glazenwassersbranche (RAS) benoemd. Huidig directeur Marianne Neuteboom blijft binnen de RAS werkzaam: zij...

21 januari 2025

Hasan Manav, 30 jaar met passie en trots in de schoonmaakbranche

In januari 2024 spraken we met Hasan Manav, directeur van TPA Cleaning Services, over zijn 29-jarige loopbaan in de schoonmaakbranche. Destijds keek hij vol vertrouwen uit naar de bijzondere...

16 september 2026

Ingwer Bos nieuwe Director Operations Sodexo Nederland

Ingwer Bos is per 1 september 2026 benoemd tot Director Operations bij Sodexo Nederland en maakt vanaf nu deel uit van het Country Leadership Team. Ingwer is sinds 2018...

05 januari 2024

#FotoFriday Janet maakt met plezier schoon in het Paleis van Justitie

De Rijksschoonmaakorganisatie deelt het werk van schoonmaakster Janet Kramer die het Paleis van Justitie in Leeuwarden schoonmaakt. Met veel plezier: “Het is een prachtige locatie en ik heb er...

23 juli 2020

FM-benchmark coronacrisis: preventieve diensten als schoonmaak hebben positieve impact

De facilitaire branche was altijd al in beweging, maar door de coronacrisis is ze in een stroomversnelling geraakt. Dit blijkt uit de Benchmark facility management, een initiatief van Asito...

09 september 2025

Gezien in de media: Nancy Hommerson: ‘Er is veel veranderd in 25 jaar, maar ik werk nog altijd met plezier’

Het bedrijf, Hommerson schoonmaak uit Arnhem, bestaat al 47 jaar. In de jaren zeventig van de vorige eeuw is het gestart door hun ouders, maar inmiddels staat het alweer...

28 april 2025

Jacques van den Broek nieuw lid Raad van Commissarissen Total Care

Jacques van den Broek (64) is op 17 april jl. benoemd tot lid van de Raad van Commissarissen van Total Care B.V. De holding Total Care B.V. bestaat uit...

17 januari 2023

Doe jij mee aan de European Cleaning and Hygiene Award 2023?

Het begin van het nieuwe jaar is het ideale moment om jouw inzending in te dienen voor de European Cleaning & Hygiene Awards 2023, georganiseerd door European Cleaning Journal....