Blog Edgar van Engelen (Qualis Insight): Samenwerking en vertrouwen
Wie waardering vraagt voor het eigen vak, moet die waardering ook aan een ander willen geven. Dat klinkt vanzelfsprekend. Toch ligt daar voor onze branche nog een belangrijke opdracht. In mijn blogs schrijf ik vaak over de schoonmaker. Over de mensen die iedere dag zorgen voor schone, veilige en prettige omgevingen. En over de positieve benadering die het schoonmaakvak verdient. Want hardnekkige misvattingen zijn er nog steeds: schoonmaken zou ongeschoold werk zijn, iedereen zou het kunnen en wie niets anders kan, kan altijd nog gaan schoonmaken. Wij weten wel beter. Schoonmaken is een volwaardig vak. Het vraagt kennis, ervaring, aandacht, verantwoordelijkheid en vooral vakmanschap.
Schoonmakers en schoonmaakbedrijven vinden het terecht belangrijk dat anderen hun werk serieus nemen. Maar waardering werkt twee kanten op. Als wij verwachten dat de buitenwereld positief naar het schoonmaakvak kijkt, mogen anderen ook van ons verwachten dat wij hun vak met een open blik benaderen. Dat geldt zeker voor de controleurs, inspecteurs en adviseurs die binnen onze branche actief zijn. Zij werken bij adviesbureaus of als zelfstandige en vervullen een rol die, wanneer deze goed wordt uitgevoerd, van grote waarde kan zijn.
Laten we daarom het verleden achter ons laten
Er was een tijd waarin een aangekondigde controle vooral spanning opriep. Een inspecteur werd niet altijd gezien als iemand die hielp om de kwaliteit te verbeteren, maar als iemand die op zoek ging naar fouten. Ook adviseurs en adviesbureaus werden soms gewantrouwd. Ze zouden vooral verdienen aan aanbestedingen, controles en hercontroles, terwijl de schoonmaker en het schoonmaakbedrijf met de gevolgen bleven zitten.
Die gevoelens zijn niet uit het niets ontstaan en hoeven we ook niet te ontkennen. Maar we hoeven er evenmin in te blijven hangen. De schoonmaakbranche heeft zich in de afgelopen jaren sterk ontwikkeld. Schoonmakers zijn beter opgeleid, werkgevers investeren in duurzame inzetbaarheid en kwaliteit wordt steeds professioneler georganiseerd. Die ontwikkeling zien we ook bij adviesbureaus, zelfstandige controleurs, inspecteurs en adviseurs. Steeds meer professionals verbinden zich aan duidelijke regels, transparante werkwijzen en de uitgangspunten van de Code Verantwoordelijk Marktgedrag.
Dat is belangrijk. Want een branche groeit niet door wantrouwen vast te houden, maar door elkaar aan te spreken op professioneel gedrag en samen vooruit te kijken.
Natuurlijk betekent een positieve benadering niet dat we naïef moeten zijn. Belangen kunnen botsen. Opdrachtgevers, schoonmaakbedrijven en adviesbureaus hebben ieder hun eigen rol en verantwoordelijkheid. Juist daarom moeten afspraken helder zijn. Wie is de opdrachtgever? Wie betaalt voor welke dienst? Hoe komt een advies tot stand? Welke meetmethode wordt gebruikt? En wat gebeurt er met de uitkomsten? Transparantie over rollen, onafhankelijkheid en verdienmodellen voorkomt onduidelijkheid en versterkt het vertrouwen.
Er zullen altijd partijen zijn die onvoldoende zorgvuldig handelen. Dat geldt voor iedere beroepsgroep, dus ook voor de schoonmaak en de advieswereld. Maar de kwaliteit van een hele groep beoordelen op basis van slechte voorbeelden doet geen recht aan de vele professionals die hun werk wél integer en deskundig uitvoeren. Het kaf wordt van het koren gescheiden. Niet door alle adviseurs, inspecteurs of controleurs bij voorbaat te wantrouwen, maar door duidelijke normen te stellen en zichtbaar te maken wie daarnaar handelt.
Een goede controleur komt niet binnen om iemand af te rekenen. Die kijkt objectief, legt bevindingen begrijpelijk uit en helpt partijen om kwaliteit bespreekbaar te maken. Een goede inspecteur ziet niet alleen afwijkingen, maar ook de omstandigheden waarin schoonmakers hun werk moeten doen. Een goede adviseur schrijft geen plan vanachter een bureau zonder de werkvloer te kennen, maar luistert naar de opdrachtgever, het schoonmaakbedrijf én de schoonmaker. En een professioneel adviesbureau bewaakt zijn onafhankelijkheid, communiceert open en laat geen twijfel bestaan over mogelijke belangen.
Een controle is een mogelijkheid om te leren en samen te werken
Daar ligt ook een verantwoordelijkheid voor schoonmaakbedrijven. Zie een controle niet automatisch als een bedreiging, maar als een mogelijkheid om te leren, te verbeteren en het eigen vakmanschap zichtbaar te maken. Stel vragen. Deel kennis uit de praktijk. Geef aan wanneer een advies niet uitvoerbaar is en leg uit waarom. Een gelijkwaardig gesprek ontstaat pas wanneer beide partijen hun deskundigheid inbrengen en bereid zijn naar elkaar te luisteren.
Samenwerking vraagt niet dat we het altijd met elkaar eens zijn. Vertrouwen betekent ook niet dat controle overbodig wordt. Integendeel. Goede controle en onafhankelijk advies kunnen juist bijdragen aan eerlijke afspraken, realistische contracten, betere arbeidsomstandigheden en een hogere kwaliteit. Maar dan moet het doel helder zijn: niet afrekenen, maar verbeteren. Niet tegenover elkaar staan, maar naast elkaar werken aan hetzelfde resultaat.
De toekomst van onze branche vraagt om volwassen relaties. Relaties waarin schoonmakers worden gezien als vakmensen, schoonmaakbedrijven als professionele partners en adviseurs, controleurs en inspecteurs als deskundigen met een eigen verantwoordelijkheid. Daarbij hoort ruimte voor een kritische vraag en een stevig gesprek. Maar ook voor waardering, vertrouwen en het erkennen van elkaars vakmanschap.
Laten we dus niet blijven redeneren vanuit oude beelden. Laten we kijken naar wie vandaag professioneel, transparant en verantwoordelijk handelt. Dáár vinden schoonmaakbedrijven en adviesbureaus elkaar. Dáár ontstaat vertrouwen. En dáár bouwen we samen aan een sterke, eerlijke en toekomstgerichte schoonmaakbranche.
Edgar van Engelen
Qualis Insight
